Navigon 8110: topper van Duitse makelij

Tijdens de electronicabeurs CeBIT, in maart 2007, presenteerde Navigon haar nieuwe modellen in de 5100- en 7100-serie. Met vier nieuwe PND's sloeg de Duitse producent een nieuwe weg in. Na de voorheen robuust en soms plomp ogende systemen kwam Navigon met stijlvolle, glanzende PND's op de markt. Sinds de presentatie van deze nieuwe modellen zijn er nog diverse systemen geïntroduceerd. Navigon heeft zowel instapmodellen als high end-systemen in de winkels aangeboden, allemaal gebaseerd op de nieuwe stijl. De jouwnav-redactie kreeg de beschikking over de Navigon 8110, het topmodel van de Duitse producent dat sinds enkele maanden in Nederland verkrijgbaar is en een snel groeiende groep enthousiaste gebruikers kent. Voorafgaand aan de review vroegen wij ons nog af waarom deze PND zo populair is, inmiddels zijn ook wij volledig overtuigd!

Eerste plezier

Bij de aanschaf van een nieuw navigatiesysteem begint de pret al snel. De verpakking van het nieuwe speeltje ziet er meestal zeer verleidelijk uit en zit vaak boordevol toebehoren. Tenminste, als je een topmodel van één van de merken hebt gekocht. De Navigon 8110 is op dit moment het high end-model van het Duitse bedrijf, dus verwachten we heel wat in de doos aan te treffen.

De verwachtingen zijn hooggespannen, mede dankzij de forse omvang van de doos van de 8110. Het apparaat zit in een zwarte doos verpakt. Om deze doos is een glanzende kartonnen omhulsel geschoven. Dit omhulsel bevat een groot aantal iconen die de belangrijkste functionaliteiten van het systeem en de inhoud van de doos weergeven. Zo zijn we vlot op de hoogte van alle mogelijkheden van deze PND en weten we welk kaartmateriaal van Navteq is voorgeïnstalleerd. Voor het laatste is een duidelijk kaartje van Europa afgebeeld.

De informatie op de doos is voornamelijk in de Engelse taal. Alleen de waarschuwing dat bij gebruik in auto's met warmtewerende voorruit wellicht een externe GPS-antenne nodig is, wordt in zes talen afgedrukt. De Navigon 8110 is onder andere voorzien van Panorama View, stemherkenning, TMC ontvanger, de mogelijkheid voor hands free telefoneren, FM transmitter, Reality View, rijbaanassistent, text-to-speech, MP3-speler en fotoviewer. De stemherkenning en text-to-speech werkt helaas nog niet in de Nederlandse taal, hiervoor is het wachten op een nieuwere versie van de software.

Navigon levert de 8110 met een gratis tweejarig abonnement op FreshMaps. Hiermee is de gebruiker voor deze periode verzekerd van de meest actuele kaarten. Deze kunnen met de standaard bijgeleverde PC-software NavigonFresh eenvoudig worden gedownload en op het device geïnstalleerd.

In de doos vinden we naast de PND ook nog de actieve car mount, een SD-kaart met het kaartmateriaal van Europa, een USB-kabel, een draagtasje voor het device, een 220 Volt-oplaadsnoer (met internationale verloopstukken), een oplaadsnoer voor in de auto, een plastic plaatje voor bevestiging van het apparaat op het dashboard, een gebruikershandleiding, een Quick Installation Guide, een boekje met een overzicht van de beschikbare accessoires en een CD-ROM met de PC-software en nog meer digitale handleidingen. De (dikke) geschreven handleiding is gedrukt in vijf verschillende talen: Duits, Engels, Frans, Italiaans en Spaans. De digitale versie van de handleiding is beschikbaar in zeventien talen, waaronder Nederlands.

Het uiterlijk

Bij het openen van de doos wordt onze blik direct getrokken door de PND. Deze heeft uiteraard een prominente plaats gekregen in de verpakking. De Navigon 8110 is een fors apparaat. Maar wat wil je anders: dit systeem is uitgerust met een groot scherm met een diagonaal van 4,8 inch! Het uiterlijk van het systeem wordt gekenmerkt door de geborstelde RVS-behuizing aan de voorkant en de soepele ronde vormen, waardoor het er zeer stijlvol uitziet. De achterkant is van hard, zwart kunststof en bevat de uitsparingen voor de luidspreker en een kenmerkende cirkel voor de bevestiging.

Onder andere vanwege het gebruik van RVS als behuizing en de omvang van het apparaat, legt de 8110 nogal wat gewicht in de schaal. Het apparaat weegt ongeveer 265 gram, relatief zwaar voor een PND. Toch ligt het navigatieapparaat goed in de hand, door de beperkte dikte en hoogte.

Het topmodel van Navigon ziet er niet alleen mooi uit, het komt ook nog eens zeer gedegen en solide over. Als we het apparaat nauwkeuriger bekijken, zien we een behoorlijk aantal knopjes en aansluitingen. Aan de bovenkant zien we een goed weggewerkte stylus (1) om de 8110 tot op de vierkante millimeter te kunnen bedienen. Het uit het device halen van de stylus vereist overigens wel dat de gebruiker zijn nagels wat langer laat groeien… Tevens zien we aan de bovenkant de sleuf voor een SD(HC)-kaart (2) en in het midden de metaalkleurige aan/uit-knop (3).

Aan de linker zijkant zien we twee knoppen: een 'terug'-knop (4), waarmee de gebruiker kan terugkeren naar het vorige scherm op de PND, en een knop om het geluid van het device uit en aan te zetten (5). Hieronder is nog een aansluiting voor een externe GPS-antenne (6). Deze is weggewerkt onder een rubber afdekdopje. Aangezien de Navigon 8110 een SiRF starIII-chip aan boord heeft, verwachten we overigens geen extra GPS-antenne nodig te hebben.

Aan de rechter zijkant zijn eveneens twee knoppen aanwezig: deze dienen voor het harder (7) en zachter (8) zetten van het geluid. Onderaan vinden we nog een aansluiting voor een hoofdtelefoon (9). Achter een klein gaatje rechts naast het aanraakscherm is de microfoon (10) verstopt. Aan de onderkant van het systeem vinden we een mini-USB-aansluiting (11) voor de koppeling met PC of laptop of voor het opladen van de batterij. Ook vinden we onderaan de 8110 een LED-balkje (12), dat oranje kleurt bij het opladen van het systeem en blauw wordt wanneer de PND is ingeschakeld. Bij het LED-balkje vinden we tot slot het gaatje voor het resetten (13) van het systeem.

Car mount

De houder voor het systeem beschikt over een grote zuignap, die bevestigd dient te worden aan de voorruit van de auto of op de meegeleverde plastic plaat voor op het dashboard. Onder de zuignap is de min-USB-aansluiting voor de stroomtoevoer van houder en PND. Het andere uiteinde van de houder is voorzien van een metalen ring, waarop de PND wordt vastgeklikt. Binnen deze ring zien we ook de contactpunten met de 8110. De ring is bevestigd op een soort van halve bol, waarmee het navigatiesysteem na bevestiging in alle richtingen is te bewegen. Een goed doordacht ontwerp, dat vanwege het gebruik van een metalen bevestiging ook nog eens zeer stevig is.

De actieve car mount van de 8110 is erg groot. Van voor tot achter meet de houder maar liefst 23,5 centimeter. Hierover zullen de meningen verdeeld zijn. Bestuurders van bijvoorbeeld Franse auto's zullen over het algemeen tevreden zijn met de lengte van de houder, vanwege het diepe dashboard in hun voiture. Bij auto's met een ondiep dashboard komt de PND al gauw in de 'vrije ruimte' te hangen wanneer de houder op de voorruit bevestigd is. Desalniettemin heeft ook de houder een mooi glooiend ontwerp.

Gebruik

Na het voor de eerste keer aanzetten van het systeem, krijgt de gebruiker vijf keuzes: Navigeren, Muziek, Foto's, Telefoon en Opties. De eerste vier keuzes worden weergegeven door vier grijze knoppen, de keuze Opties is in een balkje onderin het scherm geplaatst. Deze balk met Opties is overigens steeds beschikbaar en toont afhankelijk van de functionaliteit die op dat moment gebruikt wordt, de mogelijke instelbare opties. Op die manier heeft de gebruiker altijd de juiste instellingen binnen handbereik en hoeft er niet in menu's te worden gezocht en gebladerd.

Wanneer de grote knop met Navigeren wordt gekozen, blijft het steeds mogelijk de functies Muziek en Telefoon te benaderen. Hiervoor zijn, naast de keuze voor Opties, knoppen onderin het scherm geplaatst. Ook hiermee wordt het gebruiksgemak voor de automobilist vergroot. Combineren van de functie Foto's met één van de andere functies is niet mogelijk.

De menustructuur in de software van Navigon laat niets aan duidelijkheid te wensen over. Dankzij de omvang van het scherm van de 8110 zijn de knoppen met opties lekker groot en ook nog eens voorzien van duidelijke teksten. Voor het invoeren van een bestemming is de gebruikersinterface zeer vriendelijk en duidelijk. Voor de keuze voor het land, de plaats en de straat worden op een soort toetsenbord de beschikbare letters getoond afhankelijk van de tot dan toe gemaakte invoer. Zo kun je nooit kiezen voor een niet bestaande naam. Daarnaast verschijnen in een keuzelijst ook nog eens een aantal namen die voldoen aan de reeds ingetoetste letters. Hierdoor wordt voorkomen dat je niet steeds de volledige naam van een plaats of straat hoeft in te voeren.

Een kind kan dan ook de was doen met de Navigon 8110. Na de invoer van de bestemming wordt de routeberekening gestart na een druk op de knop 'Navigatie starten'. De software is razendsnel met het uitstippelen van de route. Een rit naar de Algarve in Portugal is in ongeveer 12 seconden berekend, onze 'standaard' reis naar het San Marco Plein in Rome is in ongeveer 20 seconden bepaald.

Naast het invoeren van een adres als bestemming, kan de gebruiker ook kiezen uit een aantal door Navigon meegeleverde nuttige plaatsen. De nuttige plaatsen zijn onderverdeeld in 18 categorieën, die elk hun subcategorieën hebben. Zo bestaat de categorie Restaurants uit onder andere Steakhouse, McDonald's, Aziatisch, Subway, Grill en dergelijke. Ook hier wordt het de gebruiker zo eenvoudig mogelijk gemaakt. Jammer genoeg beschikt de 8110 niet over de mogelijkheid zelf categorieën of nuttige plaatsen toe te voegen.

Bij het gebruik van de 'extra' functies voor Muziek, Foto en Telefoon is het al niet anders. Duidelijke knoppen en teksten helpen de gebruiker om zo eenvoudig mogelijk de optie uit te voeren die hij wil gebruiken. Bedieningsgemak is in de Navigon-software uitermate goed verzorgd. Enige puntje van kritiek is dat het scherm of de knoppen niet altijd even vlot lijken te reageren op de aanraking met de vinger of de meegeleverde stylus.

Navigeren

Hoofdfunctie van de 8110 is uiteraard het navigeren. Op dit vlak kunnen we alleen maar uitermate positief zijn over de wijze waarop de producent het product heeft ontwikkeld. De gebruiker wordt echt serieus genomen en er is goed nagedacht over hoe dit hulpmiddel de automobilist naar zijn bestemming brengt.

De wijze waarop het kaartmateriaal van Navteq wordt gepresenteerd is erg duidelijk. De weergave voldoet al uitstekend in de standaardmodus, maar Navigon heeft allerlei extra's toegevoegd om een zo optimaal mogelijke weergave van je omgeving te kunnen presenteren. Er is een uitgebreide keuze uit opties als Reality View, Panorama View 3D, rijbaanassistent en 2D/3D view. Aan de hand van deze opties kun je bijna niet verkeerd rijden.

De rijbaanassistent toont tijdens het rijden door middel van gekleurde pijlen op welke baan je moet gaan rijden, rekening houdend met je rijrichting. Hierdoor kun je tijdig voorsorteren en daarmee mogelijk onveilige situaties die ontstaan bij (te) laat voorsorteren voor jezelf en andere weggebruikers voorkomen. Erg handig bij complexe verkeersknooppunten op de snelweg of in drukke, grote steden. De rijbaanassistent wordt weergegeven in een rechthoek op de kaart, waarin alle in werkelijkheid voorkomende rijbanen zichtbaar zijn. De te volgen rijbanen worden duidelijk gesignaleerd.

Met Panorama View 3D heeft Navigon als eerste in de markt een hulpmiddel voor de gebruiker waarmee een overzicht van de omgeving inclusief de hoogteverschillen op het scherm wordt getoond. Op deze manier heeft de automobilist een nog realistischer kijk op de omgeving waarin hij zich bevindt, hetgeen ten goed komt aan zijn oriëntatie.

De Reality View helpt de automobilist op de snelweg door bij verkeersknooppunten of wanneer een afslag moet worden genomen een afbeelding weer te geven van de wegwijzers op dat punt. De wegwijzers worden weergegeven met drie of vier aanduidingen zoals die ook boven en langs de weg zijn weggezet. Wederom door middel van gekleurde, knipperende pijlen wordt aan de bestuurder duidelijk gemaakt welke kant hij uit moet rijden.

Tijdens het navigeren wordt de bestuurder voorzien van duidelijke route-aanwijzingen. Voor de Nederlandse taal is er een standaard vrouwenstem beschikbaar. Helaas is er nog geen text-to-speech-stem beschikbaar voor ons taalgebied, waardoor straatnamen en plaatsnamen niet worden uitgesproken. De aanwijzingen op het scherm, waarbij de straatnaam waarin men zich bevindt én de volgende straatnaam zijn aangegeven, maken dit gemis weer goed. De route-aanwijzingen worden luid en zeer begrijpelijk uitgesproken. De geluidskwaliteit van de Navigon 8110 laat echter te wensen over, de stem klinkt nogal 'ingeblikt'.

Herberekening van de route, wanneer van de oorspronkelijk berekende route wordt afgeweken, gaat al net zo snel als het initieel uitstippelen van de af te leggen rit. Naar onze mening heeft de software wel wat laat in de gaten dat een herberekening van de route plaats moet vinden. Hier valt nog winst te behalen.

Verkeer

Uiteraard kan een device als de 8110 niet zonder actuele verkeersinformatie. Het device beschikt standaard over een TMC-module. Er is geen separate TMC-antenne meegeleverd. Navigon heeft de antenne voor het ontvangen van verkeersinformatie uit het TMC-kanaal geïntegreerd in het 12 Volt-oplaadsnoer. Deze dient voor een goede ontvangst van de informatie tijdens het rijden dan ook steeds aangesloten te worden aan het device. Aangezien de aansluiting voor het oplaadsnoer in de car mount is ingebouwd, hoeft dit echter geen probleem te zijn. Bij het plaatsen of verwijderen van de 8110 hoeft het oplaadsnoer niet gehanteerd te worden.

Tijdens onze ritten met de 8110 bleek dat TMC-signalen prima worden opgepakt door het systeem. Bij een te zwak signaal aarzelt het apparaat niet al te lang met het opzoeken van een zender die wel goed kan worden ontvangen. Het device pakt alle gratis TMC-signalen in diverse landen op, voor Groot Brittannië, Frankrijk, Duitsland en Finland is een abonnement op een Premium TMC-dienst geïnstalleerd.

De informatieverstrekking over verkeersincidenten zoals files op het navigatiescherm kan ons inziens beter. De software berekent op de juiste momenten en op goede wijze een alternatieve route als dat vanwege het verkeersaanbod nodig is, maar we hadden graag standaard wat meer informatie over de situatie op de weg op het scherm getoond gezien.

Extra functies

De Navigon 8110 biedt een aantal extra functies naast de essentiële navigatie-functie. Eén daarvan is de FM-transmitter. Deze technische toevoeging maakt het mogelijk om het geluid van de PND via de autoradio door de speakers in de auto te laten weergeven. Hierdoor worden de route-aanwijzingen nog duidelijker hoorbaar. Ook kunnen alle inzittenden tegelijk meeluisteren en meepraten in een telefoon gesprek of genieten van het afspelen van MP3-muziekbestanden vanuit het apparaat.

Navigon heeft in haar software voor de FM-transmitter de mogelijkheid opgenomen om een vrije frequentie op te zoeken. In met name Nederland zijn bijna alle beschikbare FM-frequenties wel in gebruik door landelijke, regionale of lokale radiostations. Zeker als je een wat grotere afstand moet afleggen, is het regelmatig nodig om te zoeken naar een vrije frequentie. De Navigon 8110 doet dat voor je, zodat je niet minutenlang aan je autoradio hoeft te draaien.

Opvallend negatief aspect aan de FM-transmitter is dat het blikkerige geluid van de Nederlandse dame die de route-aanwijzingen uitspreekt, ook via de autoradio wordt weergegeven. De matige geluidskwaliteit ligt dus niet (alleen) aan de speaker in het device, maar is in de geluidsbestanden van de stem ingebakken. Deze constatering wordt bevestigd wanneer we een aantal MP3-bestanden afspelen op de 8110. Hoewel het geluid via de PND dan nog steeds weinig hoge en lage tonen bevat, klinkt het al beter dan de vrouwelijke stem. Wanneer we de muziek via de FM-transmitter en de speakers van de radio afspelen, komt er een prima geluidskwaliteit op ons af.

De MP3-speler mocht natuurlijk niet ontbreken op het apparaat van Navigon. De gebruiker kan na het koppelen van het systeem aan zijn PC muziekbestanden overhevelen naar de SD-kaart van de 8110. Standaard wordt met deze PND een 2GB kaart meegeleverd met het kaartmateriaal van Europa. Op deze SD-kaart is dan nog een kleine 130 MB over voor MP3's, foto's of andere materiaal.

De MP3-speler zelf is beperkt van functionaliteit, maar eenvoudig te bedienen. De gebruiker ziet duidelijk welke nummers er op de SD-kaart staan en kan deze eenvoudig selecteren om af te spelen. Met een bediening bestaande uit vijf knoppen kun je gemakkelijk de DJ uithangen achter het stuur. Zoals hiervoor al beschreven, geniet het omwille van de geluidskwaliteit de voorkeur om MP3-bestanden via de FM-transmitter af te spelen. Het apparaat speelt overigens ook bestanden in het WMA-formaat af.

Net als de MP3-speler is ook de fotoviewer eenvoudig in zijn soort. Navigon is al zo vriendelijk geweest om enkele tientallen plaatjes mee te leveren. Weergave van deze foto's, naar keuze door middel van een diashow of één voor één, levert op het grote scherm van de 8110 een mooi resultaat. Handig om de komende periode de vakantiefoto's mee te nemen of af en toe eens een blik te kunnen werpen op je mede familieleden als je vaak van huis bent. Let bij het kopiëren van foto's naar de 8110 wel op de beperkte beschikbare ruimte op de standaard meegeleverde SD-kaart.

Een meer gebruikte extra functionaliteit op een PND is de mogelijkheid tot het voeren van handsfree telefoongesprekken. Ook de Navigon 8110 is uitgerust met een Bluetooth-module waarmee koppeling gemaakt kan worden met een mobiele telefoon. Het maken van een verbinding met een Nokia E51 duurde nogal lang en we hadden meerdere pogingen nodig om het voor elkaar te krijgen. Toen dit eenmaal gelukt was, was het voeren van een gesprek via de PND een fluitje van een cent. Dit kan uiteraard via het kiezen van een nummer op je telefoon, maar ook de software op de PND biedt deze mogelijkheid.

Na het kopiëren van je telefoonboek op de GSM, kun je eenvoudig kiezen welke contactpersoon je wilt bellen. Helaas is ook nu weer de geluidskwaliteit van de Navigon 8110 een opvallend negatief aspect. Ook het volume tijdens telefoongesprekken had wat harder gemogen. Tot slot heeft het apparaat moeite om volledig in full duplex te blijven werken: wanneer beide verbonden personen tegelijkertijd spreken, is de persoon die via de PND belt niet altijd te verstaan bij de gesprekspartner.

NavigonFresh

Navigon levert zijn PND's met de PC-applicatie NavigonFresh. Met deze software is het mogelijk direct nieuwe software, kaarten of diensten te downloaden bij Navigon. Het PC-pakket is, net als de navigatiesoftware, zeer gebruikersvriendelijk en overzichtelijk.

Tijdens de periode dat we de 8110 in ons bezit hadden, kwam er twee maal een update uit van de software. We ontvingen het systeem met software versie 7.0.5 en konden een update uitvoeren naar versie 7.0.7 en op de valreep nog naar versie 7.0.8. We hebben, los van de nieuwe of gecorrigeerde functionaliteit in deze versies, het proces van de software-update getest. Door de omvang van de update heeft de download nogal wat tijd nodig. Na het downloaden duurt het uitpakken, uploaden en installeren op de PND behoorlijk lang. In totaal waren we zo'n twintig minuten kwijt voor een update.

NavigonFresh wordt tevens gebruikt om met het FreshMaps-abonnement nieuw kaartmateriaal gratis te downloaden. De koper van een Navigon 8110 krijgt een gratis tweejarig abonnement op FreshMaps. Alle kaartupdates in de eerste twee jaar na registratie kunnen kosteloos worden gedownload. Aangezien bij ons review-systeem het laatste kaartmateriaal is geleverd, kunnen we deze dienst niet uitproberen.

Tot slot kan met NavigonFresh een back-up worden gemaakt van de inhoud van het navigatiesysteem. Er wordt een volledige back-up gemaakt. De gebruiker kan meerdere versies back-ups bewaren en/of terugzetten op de PND, bijvoorbeeld met verschillend kaartmateriaal of een andere versie van de navigatiesoftware.

De PC-applicatie werkt foutloos en is zoals gezegd vriendelijk in het gebruik. Met een mooie vormgeving zoals bij NavigonFresh wordt het plezier van het gebruik alleen maar groter.

Accessoires

Een aspect wat we doorgaans niet onder de loep nemen in een review is de verkrijgbaarheid van accessoires bij een PND. Nu staan we kort stil bij een aantal extra's die voor de 8110 te koop zijn. Zo is er bijvoorbeeld een afstandsbediening verkrijgbaar, waarmee ook tijdens het rijden op een veiliger manier gebruik kan worden gemaakt van de PND. Goed dat dit accessoire verkrijgbaar is, maar bij een high-end model verwachten we deze eigenlijk standaard meegeleverd.

Voor motorrijders is via Navigon de GiPSy te koop. Dit is een tas van hoogwaardig materiaal, voorzien van sterke magneten. Deze tas kan op een metalen tank van een motorfiets worden bevestigd. De Navigon 8110 kan er in worden geschoven en is zichtbaar door een transparant, waterbestendig materiaal. We vragen ons af of de bediening van het systeem nog goed mogelijk is met motorhandschoenen, maar de GiPSy is op het eerste gezicht een vernuftige vinding.